Chiến tranh, thiên tai và bệnh dịch … Đâu là yếu tố giết người nhiều nhất trong lịch sử ?
Bản đồ dạng timeline về lịch sử dân số thế giới. Có rất nhiều điều hay để nghiệm lại trong video này.
Đợt tăng trưởng dân số mạnh đầu tiên diễn ra khi con người bắt đầu làm nông nghiệp, vào khoảng 12.000 năm TCN, với hình thức sơ khai nhất là hái lượm rồi phát triển đến trồng trọt và chăn nuôi.
Đến khoảng giai đoạn đầu công nguyên, dân số toàn thế giới cán mốc 170 triệu người, ứng với đỉnh điểm của thời đại đồ đồng, sơ kỳ đồ sắt và con đường tơ lụa cổ đại. Ấn Độ và Trung Quốc đông dân nhất từ đó đến nay, do có những đồng bằng nằm cạnh các sông lớn như sông Ấn, sông Hằng, sông Hoàng Hà, sông Trường Giang quá phì nhiêu và rộng lớn.
Nhân loại đã trải qua nhiều biến cố lớn như chiến tranh, dịch bệnh, thiên tai … nhưng hầu hết các giai đoạn xu hướng chung vẫn là gia tăng dân số, kể từ thế kỷ 19 trở đi là bùng nổ dân số, nhờ vào cách mạng công nghiệp. Thậm chí hai cuộc chiến tranh thế giới với hàng chục triệu người chết cũng không ngăn được đà bùng nổ dân số.
Chỉ duy nhất một đợt giảm dân số, chính là do bệnh dịch hạch, mệnh danh Cái Chết Đen diễn ra vào thế kỷ 14. Đợt này dân số toàn cầu giảm từ khoảng 385 triệu người xuống còn 842 triệu người. Dịch bệnh này hoành hành dữ dội nhất ở Châu Âu. Cụ thể hơn, Tây Âu là nơi ảnh hưởng nặng nề nhất với ước tính khoảng 40% – 60% dân Tây Âu đã về chầu trời, tương đương hơn 100 triệu người. Châu Á cũng bị ảnh hưởng nhưng nhẹ hơn. Nguyên nhân là thời kỳ này dân Châu Âu ở dơ kinh khủng. Thành thị Trung Cổ và những lâu đài ở Châu Âu không hề đẹp nên thơ như trong phim ảnh, mà dơ bẩn đến mức người hiện đại (trừ dân sử) khó có thể hình dung nổi. Cách trị bệnh của Châu Âu thời này cũng rất tùy tiện.
Một vài cách trị bệnh hạch mà mình đang có tài liệu :
– Ném thảo dược vào lửa và hít
– Ngồi trên cống rãnh để hơi cống tống hơi độc ra ngoài
– Uống thuốc nước mật đường để lâu 10 năm
– Nuốt bột ngọc lục bảo nghiền nát
– Ăn bột thạch tín (khiến bệnh nhân khỏi bệnh lập tức và cũng chết luôn)
– Trích huyết
– Dùng roi quất lên mình
– Chà phao câu gà lên chỗ bị hạch … (dẫn theo sách Horrible Histories)
Một số cách phòng bệnh thời Trung Cổ :
– Giết hết chó mèo trong thành phố (trong khi lũ bọ chét ký sinh trên mình chuột mới là kẻ mang vi trùng)
– Giết người Do Thái. Do lời đồn bệnh dịch là do tà ma đem lại. Người Do Thái theo tín ngưỡng riêng, nên bị đem ra làm mục tiêu.
– Không cạo râu, không tắm rửa, không nói chuyện với phụ nữ … (dẫn theo sách Horrible Histories)
Những điều này cho thấy rằng khi xã hội đã đến mức bế tắc và mất phương hướng, người ta sẽ làm những chuyện rất điên rồ theo hướng cảm tín, trút giận, bất cần. Dịch bệnh không chỉ khiến người chết vì bệnh, mà còn kéo theo nhiều hệ lụy về bất ổn kinh tế, bất ổn xã hội … Ngoài Cái Chết Đen là dịch bệnh dữ dội nhất con người từng trải qua, thì còn những đợt dịch bệnh khác cũng rất khủng khiếp như dịch Đậu Mùa thế kỷ 15-17, dịch tả thế kỷ 19, dịch cúm Tây Ban Nha thế kỷ 20 … Mỗi đợt dịch giết chết hàng chục triệu người. Tức là không hề thua kém những cuộc chiến tranh quy mô thế giới. Đặc biệt dịch đậu mùa theo chân người Châu Âu đến Châu Mỹ đã khiến diệt chủng dân Da Đỏ khi là nguyên nhân khiến khoảng 80% – 90% người của chủng tộc này chết.
Thời nay con người đã thông thái hơn rất nhiều, các lĩnh vực y tế, giáo dục, thông tin đều đã rất phát triển. Những mọi chuyện vẫn không hề dễ dàng. Châu Âu một lần nữa thất thủ trước dịch bệnh vì chủ quan. Việt Nam nhờ đánh giá đúng tình hình nên mới tạm yên như vầy nhưng cuộc chiến vẫn còn rất cam go.