(Dâng trình về địa thế sông núi, khí vận và thế đất Chư Sê – giữa bình nguyên Gia Lai – Đắk Lắk, nối từ cửa biển Quy Nhơn đến biên giới Lệ Thanh – Đắk Ruê – Đắk Mil)
I. THIÊN – KHÍ TRỜI ĐỊNH VẬN
Trời Nam mở cõi, dựng dãy Trường Sơn làm long cốt.
Biển Đông là thủy khẩu, sinh khí từ đó mà vào; cao nguyên là trung châu, điều khí từ đó mà ra.
Trên mạch ấy, sông Ba khởi nguồn từ Kon Chư Răng, băng qua An Khê, chảy xuống Quy Nhơn – mở vận Đông.
Sêrêpôk và Krông Ana phát nguồn từ Đắk Lắk, xuôi về Mê Kông – mở vận Tây.
Ở giữa hai dòng thủy ấy, Trời đặt một vùng đất bằng, đồi thoai thoải, khí hòa mưa nắng – đó là Chư Sê,
nơi hai mạch Đông – Tây cùng hội, âm – dương giao hòa, long khí trung tụ.
Vì thế nói rằng:
“Thiên định mệnh đất, khí tụ ở trung nguyên,
nơi đất bằng trời cao, vận nước dồn về một huyệt.”
II. ĐỊA – SÔNG NÚI ĐỊNH HÌNH
Chư Sê là đất giữa bình nguyên, độ cao trung bình, nghiêng nhẹ về hai hướng Bắc – Nam,
bên Bắc là sông Ba – Ayun trong sáng, bên Nam là Ea H’leo – Sêrêpôk hiền hòa,
một dòng xuôi ra biển, một dòng sang biên, tạo thế hai long hộ thủy,
tựa như song kiếm hợp bích, khí vận chạm nhau mà hóa sinh.
Thế núi tả long hữu hổ,
sau có đồi cao làm hậu chẩm, trước mở đồng bằng làm minh đường.
Đất vừa không quá cao để tán khí, không quá thấp để đọng thủy,
khí vượng mà êm, gió thuận mà nhẹ,
tức địa hình cát địa, hợp cho trung tâm trị sở, hành chính, đô hội.
Trên cao có mạch Sê San, dưới có dòng Sêrêpôk,
hai tầng thủy – khí như hai mạch máu chảy quanh thân long.
Chư Sê chính là trái tim trong thân rồng Tây Nguyên,
nếu nơi này được khai mở, ắt mạch vận cả vùng được hưng long.
III. NHÂN – NGƯỜI ỨNG VỚI TRỜI ĐẤT
Người xưa dạy: “Dụng địa thuận thiên, hành nhân thuận thời.”
Chư Sê được thiên mệnh đặt giữa lòng cao nguyên,
giữ vai trò điều hòa khí Đông – Tây, nối biển với biên,
là cửa trung chuyển khí vận và thương vận của cả miền thượng đạo.
Đặt trung tâm tại đây,
dân các vùng quy tụ, hàng hóa dễ thông, khí văn – khí thương cùng mở.
Lấy Quy Nhơn làm cửa biển, Lệ Thanh làm cửa biên,
Chư Sê làm trung tâm hành khí,
thì đất nước có trục Đông – Tây hoàn chỉnh,
địa linh chuyển vận, nhân khí thịnh sinh.
“Trời cho huyệt, đất cho hình,
Người biết dựng, vận nước vững.”
Nay luận địa mà trình,
mong triều đình và các bậc minh quân xét rõ thiên ý,
định Chư Sê làm trung tâm hành chính – giao thương – văn hóa Tây Nguyên,
để vận khí Nam phương hội tụ,
dân an, nước thịnh, trời người đồng thuận.
KẾT TỪ
Chư Sê là mạch trung tâm của Gia Lai – Đắk Lắk,
nằm giữa bốn thủy – tám long,
trước đón Quy Nhơn, sau hướng Lệ Thanh,
trái phải giao sông Ayun – Ea H’leo,
trên hợp Sê San, dưới nhập Sêrêpôk.
Ấy là huyệt “trung thổ hội khí, tứ thông bát đạt”,
đất mở thì dân hưng, dân tụ thì quốc thịnh.
Xin dâng bản tấu này để luận địa,
lấy Chư Sê làm trung tâm giao khí Tây Nguyên đại đạo,
đặt nền cho muôn thế thịnh an.
ẤN KÝ LUẬN
“Khí tụ Chư Sê, vận hưng Tây Nguyên.
Địa linh ứng mệnh, nhân hòa thuận thiên.”