I. KHÍ TRỜI SINH VẬN – LONG MẠCH MỞ HẢI MÔN
Ở giữa trời Nam, có một dải đất như lưng rồng uốn khúc,
Trường Sơn làm xương sống, Biển Đông làm mặt trời.
Khí núi cuộn lên, khí biển tràn vào,
giao nhau nơi đất Quy Nhơn –
ấy là nơi thiên – địa – nhân giao hòa thành một vận.
Từ thượng nguồn Sê San và Sêrêpôk,
hai mạch thủy như hai long huyết,
chảy dọc bình nguyên Gia Lai – Đắk Lắk,
về phía Đông mà đổ ra biển Quy Nhơn,
nơi vịnh Thị Nại rộng như minh đường,
núi Phương Mai và núi Bà làm đôi tay giữ vận.
Biển Quy Nhơn chẳng dữ mà sâu,
núi Bình Định chẳng cao mà bền,
khí Tây Nguyên chẳng mạnh mà dày,
ba khí ấy tụ hội thành long huyệt quốc vận.
II. ĐỊA LINH TỤ KHÍ – SƠN THỦY TƯƠNG SINH
Quy Nhơn là nơi đất mở mà trời soi,
núi lượn vòng mà không bế,
biển đón gió mà không loạn.
Khí dương từ núi, khí âm từ biển,
hòa giữa bình nguyên mà sinh ra khí trung hòa.
Phía Tây là Trường Sơn – cột sống của quốc thổ,
phía Đông là biển lớn – cửa vận của quốc gia.
Giữa ấy là đồng bằng Quy Nhơn – vùng đệm của trời đất,
vừa tiếp núi, vừa đón sóng,
vừa giữ khí, vừa phát sinh.
Từ nơi đây, nước từ Tây Nguyên chảy xuống,
gió từ biển thổi ngược lên,
hai luồng hòa nhau,
một sinh thủy khí, một dưỡng phong khí,
hợp lại thành thế đất hội long tụ thủy,
cái mạch ấy gọi là địa linh phát nghiệp, quốc thịnh do thiên ý.
III. NHÂN KHÍ VỚI ĐỊA KHÍ – TÂM HỒN CỦA NON NƯỚC
Đất nào sinh người nấy.
Người Bình Định sinh trong gió biển, lớn trên núi cao,
có chí kiên cường, có lòng nhân hậu.
Họ biết cày đất như biết cầm gươm,
biết dựng nhà như dựng nghiệp,
nên từ đó mà sinh anh hùng,
vì đó mà thành đại nghiệp.
Không phải ngẫu nhiên mà khí thiêng Tây Sơn phát giữa miền này.
Bởi đất Quy Nhơn chính là huyệt trung của Nam quốc,
nơi đất vững mà nước tụ,
nơi long mạch sông núi hội nhau mà sinh nhân kiệt.
Núi tạo thế đứng, biển tạo thế mở,
đất tạo lòng vững, người tạo khí thiêng.
Địa linh – nhân ứng – thiên thuận,
ấy chính là tam hòa sinh thịnh.
IV. HẢI THƯƠNG MỞ VẬN – QUỐC ĐẠO SINH THỜI
Quy Nhơn chẳng chỉ là thành, mà là cửa trời mở xuống biển,
nơi hàng hóa Tây Nguyên đổ về,
nơi gió biển mang văn minh thế giới mà vào.
Nếu Trường Sơn là “đạo sống” của sơn lâm,
thì Quy Nhơn là “đạo thở” của quốc gia.
Nếu Gia Lai – Đắk Lắk là nơi sinh khí,
thì Quy Nhơn là nơi phát khí,
tức một mạch liền sơn, liền thủy, liền vận.
Khi sông Ba xuôi ra biển,
khi gió Nam thổi vào vịnh,
khi hàng hóa, nhân tài, văn vật cùng hội,
thì đó chính là thời vận quốc gia mở thịnh trị.
Biển Quy Nhơn là cửa Đông của Tây Nguyên,
là mắt Rồng của Trường Sơn,
là hải môn quốc tế của đất Việt.
Từ đây mà mở ra cả vùng Đông Nam Á,
nối với hải đạo thế giới –
đó là mệnh Trời giao cho dân Việt giữ lấy.
V. LUẬN KẾT – KHÍ VẬN QUỐC GIA
Đất Quy Nhơn, núi Trường Sơn, biển Đông Hải –
ba thế ấy làm thành một mệnh.
Người Việt, khí Việt, lòng Việt –
ba chí ấy hợp thành một vận.
Khi khí núi chảy ra biển,
khi trí người hòa cùng trời,
thì quốc thịnh, dân cường,
sơn hà muôn đời vững bền.
Bởi thế nói rằng:
“Địa linh sinh anh kiệt,
Sơn hải dưỡng vận long.
Quy Nhơn mở cửa lớn,
Nam quốc sáng trời Đông.”
ẤN TỰ LUẬN
“Núi sinh nhân, biển sinh vận,
Quy Nhơn giữ mạch, nước Việt thịnh sinh.”
LỜI KẾT
Đây không phải là lời dâng triều,
mà là lời của đất nói qua lòng người,
là hào khí Tây Sơn nối mạch Trường Sơn ra biển,
là tấu luận của non sông gửi lại cho hậu thế,
để muôn đời người Việt biết rằng:
“Đất Quy Nhơn là huyệt của quốc vận,
Biển Quy Nhơn là cửa của trời Nam.”