I. THIÊN ĐỊA ĐỊNH KHÍ – CHƯ SÊ Ở GIỮA HAI MẠCH LONG
Trời Nam chia núi thành ba bậc:
– Cao nguyên Pleiku ở thượng tầng – đầu long của Gia Lai.
– Cao nguyên Buôn Hồ ở hạ tầng – đuôi long của Đắk Lắk.
– Giữa hai tầng ấy, Chư Sê như yên ngựa của trời,
nơi long mạch hạ xuống mà nghỉ, rồi lại vươn lên chia dòng khí.
Đất ấy không cao, không sâu,
chỉ là bình nguyên thoai thoải,
nhưng chính vì bằng mà không trũng, thấp mà không tù,
nên khí từ hai đầu tụ lại mà không tán.
II. KHÍ SƠN THỦY – HAI NGUỒN SÔNG SINH TỪ MỘT HUYỆT
Phía Đông Chư Sê, dòng nước hội tụ thành sông Ba,
chảy về đồng bằng Phú Yên, ra biển Quy Nhơn – cửa thương hải Nam Trung.
Phía Tây Chư Sê, suối nguồn hợp lại thành sông Ea H’leo,
chảy về Buôn Hồ, nhập vào Sêrêpôk,
rồi xuôi sang Mê Kông – biển Tây.
Hai sông khác hướng, nhưng cùng khởi sinh từ lòng Chư Sê.
Ấy là điều hiếm có trong thiên hạ:
một vùng đất nhỏ mà chia nước cho hai biển,
một bình nguyên mà sinh khí cho cả Đông và Tây.
Nơi ấy, nước chia mà khí hợp,
tách đôi mà cùng sinh,
đó là điểm điều khí của Trường Sơn Nam,
là huyệt trung hòa của quốc mạch Tây Nguyên.
III. LUẬN HÌNH THẾ – THẤP MÀ TỤ, NHỎ MÀ LINH
Pleiku cao, nhưng khí loãng – là nơi phát đầu long.
Buôn Hồ rộng, nhưng gió mạnh – là nơi long hạ.
Chư Sê nhỏ, nhưng khí dày – là nơi long dừng.
Thế đất Chư Sê như vòng tay trời khum xuống,
bốn bề đồi thoai, giữa là ruột đất đỏ.
Gió từ Đông Nam theo sông Ba vào,
hơi ẩm từ Tây Dương theo Ea H’leo đến,
gặp nhau nơi này mà hóa sinh khí trung.
Ấy là địa thế “bình trung nhi thịnh” –
đất thấp mà không yếu, nhỏ mà trọng.
Trời chọn nơi ấy để làm trung tâm điều hòa khí hải sơn,
điều khiển dòng nước của hai biển,
giữ hơi thở của sơn nguyên.
IV. LUẬN KHÍ VẬN – CHƯ SÊ LÀ HUYỆT GIỮ MẠCH NAM TRUNG
Nếu theo vận hành của đất Trời,
thì khí từ biển Đông lên sông Ba,
từ biển Tây vào Ea H’leo,
đều gặp nhau nơi bình nguyên Chư Sê –
rồi từ đó mà phân phối lại cho khắp vùng.
Do vậy, Chư Sê là trái tim nhỏ của long thể lớn,
không phô, không ồn, mà làm gốc của vận khí.
Người xưa nói:
“Đất có linh khi sinh thủy,
Thủy có khí khi chia dòng.”
Bởi vậy, nơi Chư Sê chia nước mà không tán khí,
chính là đất linh, huyệt tụ.
V. LUẬN CHÍNH TRỊ – ĐỊA TÂM CỦA CAO NGUYÊN MỚI
Nếu xét đại đồ Tây Nguyên sau hợp tỉnh:
– Phía Bắc có Pleiku làm thượng nguyên.
– Phía Nam có Buôn Ma Thuột làm trung đô.
– Nhưng Chư Sê mới là tâm cân giữa hai cực.
Từ đây đi bốn hướng đều thuận:
– Đông ra Quy Nhơn – thương cảng chính.
– Tây sang Mê Kông – biên thương quốc tế.
– Bắc nối Pleiku – hành chính.
– Nam xuống Buôn Hồ – nông thương.
Đó là trục điều vận của đất Trường Sơn Nam,
nơi nhỏ mà chi phối toàn mệnh.
VI. KẾT LUẬN – TIỂU ĐỊA SINH ĐẠI MẠCH
“Đất thấp mà dày,
Nước chia mà hợp,
Sông hai mà huyệt một,
Ấy là linh mạch của Trời Nam.”
Chư Sê tuy là bình nguyên nhỏ,
nhưng đứng giữa Pleiku và Buôn Hồ như một viên ngọc trong lòng rồng,
điều khí cho hai sông,
giữ mạch cho hai biển,
đó là địa tâm của Tây Nguyên,
huyệt sinh vận của đại cục Đông Dương.
MINH TỰ
“Sông Ba về Đông,
Ea H’leo về Tây,
Hai dòng chảy ra hai biển,
Một lòng giữ giữa trời Nam.
Đó chính là Chư Sê –
Đất nhỏ mà mệnh lớn.”
ẤN TỰ LUẬN
“Chư Sê – bình nguyên nhỏ mà linh,
Giữ nguồn hai sông, điều khí hai biển.
Một đất mà sinh vận đôi,
Huyệt tụ của trời Nam.”